بررسی فرصتهای استارتاپی و همکاریهای نوآورانه ایران و اسپانیا در وبینار تخصصی اتاق مشترک
وبینار تخصصی «استارتاپها و کارآفرینی در حقوق اسپانیا و فرصتهای همکاری با ایران» به همت اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا و با همکاری دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، روز سهشنبه ۲۹ اردیبهشتماه با حضور جمعی از مدیران، اساتید دانشگاه، فعالان اقتصادی، دانشجویان و علاقهمندان حوزه نوآوری و همکاریهای بینالمللی برگزار شد.
در این نشست، جناب آقای دکتر طاهری، رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا، آقای دکتر سیامک بهاروند، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، دکتر رزاقی، معاون پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، دکتر سامان عبدالهی، رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، دکتر حسین میرزامحمدحسینی، رئیس کمیته تحول دیجیتال و فناوریهای نوین اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا و آقای دکتر سبحانی، دبیر کمیته حقوقی اتاق مشترک، بهعنوان سخنران حضور داشتند و به بررسی ابعاد مختلف همکاریهای علمی، اقتصادی، حقوقی و فناورانه میان ایران و اسپانیا در حوزه استارتاپها و کارآفرینی پرداختند.
این نشست که بهصورت حضوری و آنلاین و از طریق پلتفرم دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار برگزار شد، به بررسی ظرفیتهای حقوقی، اقتصادی و فناورانه همکاری میان ایران و اسپانیا در حوزه استارتاپها، کارآفرینی و اقتصاد دانشبنیان اختصاص داشت و طی آن سخنرانان بر ضرورت توسعه تعامل میان دانشگاه، بخش خصوصی و نهادهای اقتصادی برای حمایت از ایدههای نوآورانه تأکید کردند.
تأکید بر توسعه همکاریهای علمی و اقتصادی ایران و اسپانیا
در ابتدای این نشست، جناب آقای دکتر طاهری، رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا، ضمن خوشامدگویی به حاضران، بر اهمیت گسترش همکاریهای علمی، اقتصادی و فناورانه میان دو کشور تأکید کرد.
وی با اشاره به شرایط منطقه و تحولات بینالمللی، مواضع مثبت و صلحطلبانه اسپانیا در مخالفت با جنگ و تنش را عاملی مؤثر در تقویت روابط آینده میان ایران و اسپانیا دانست و اظهار داشت که مسیر تعاملات اقتصادی و علمی، حتی در شرایط پیچیده بینالمللی نیز متوقف نخواهد شد و کشورها ناگزیر به حرکت در مسیر همکاری، نوآوری و توسعه هستند.
دکتر طاهری همچنین با تأکید بر نقش دانشگاهها و مراکز علمی در شکلگیری اقتصاد نوآورانه، اظهار داشت که امروز بسیاری از استارتاپها و شرکتهای موفق جهان از دل محیطهای دانشگاهی و ایدههای جوانان شکل گرفتهاند و همکاری دانشگاه و بخش خصوصی میتواند زمینهساز توسعه واقعی و پایدار باشد.
وی همچنین با اشاره به جایگاه استارتاپها در اقتصاد نوین جهانی افزود که اقتصاد امروز جهان بیش از هر زمان دیگری بر پایه دانش، فناوری، خلاقیت و نوآوری شکل گرفته و کشورها دیگر صرفاً برای جذب سرمایه رقابت نمیکنند، بلکه رقابت اصلی بر سر جذب ایده، فناوری، استعداد و کارآفرینان نوآور است.
نقش دانشگاه و علوم انسانی در توسعه اکوسیستم نوآوری
در ادامه، آقای دکتر سیامک بهاروند، رئیس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، ضمن قدردانی از همکاری اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا، تعامل دانشگاه و بخش خصوصی را یکی از ارکان اصلی شکلگیری اقتصاد دانشبنیان دانست.
وی با تأکید بر ضرورت نزدیکتر شدن فضای علمی و اجرایی کشور، ابراز امیدواری کرد که همکاریهای مشترک میان دانشگاه و اتاق بازرگانی در آینده وارد مرحلهای عملیاتیتر شده و زمینه مناسبی برای حمایت از ایدهها و پروژههای نوآورانه دانشجویان و پژوهشگران فراهم شود.
همچنین دکتر سامان عبدالهی، رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، در بخشی از این نشست با اشاره به اهمیت نقش علوم انسانی در توسعه کارآفرینی و نوآوری، بر ضرورت توجه همزمان به ابعاد حقوقی، فرهنگی و اجتماعی اکوسیستمهای استارتاپی تأکید کرد و گفت توسعه پایدار در حوزه فناوری و کسبوکارهای نوین، بدون توجه به سرمایه انسانی، آموزش و زیرساختهای فرهنگی امکانپذیر نخواهد بود.
پیشنهاد برگزاری بوتکمپها و استارتاپویکندهای تخصصی
دکتر رزاقی، معاون پژوهشی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، نیز در سخنان خود با اشاره به ضرورت عبور از مباحث صرفاً تئوریک، بر عملیاتیسازی ایدهها و پروژهها تأکید کرد.
وی پیشنهاد راهاندازی بوتکمپهای تخصصی و همچنین برگزاری رویدادهای «استارتاپ ویکند» را مطرح کرد تا علاقهمندان بتوانند ایدههای خود را در محیطی حرفهای توسعه داده و برای ورود به بازارهای بینالمللی آماده شوند.
دکتر رزاقی همچنین پیشنهاد داد بستری در سایت اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا برای ثبت، دریافت و ارزیابی پروژههای استارتاپی ایجاد شود تا روند هدایت و حمایت از طرحهای نوآورانه بهصورت ساختارمند دنبال شود.
معرفی فرصت بینالمللی «Rising UP in Spain»
در بخش دیگری از این وبینار، دکتر طاهری به برنامه بینالمللی «Rising UP in Spain» اشاره کرد؛ برنامهای که توسط نهاد دولتی ICEX-Invest in Spain طراحی و اجرا شده و با هدف حمایت از استارتاپهای خارجی و تسهیل ورود آنها به بازار اروپا شکل گرفته است.
وی توضیح داد که ICEX بهعنوان نهاد رسمی توسعه تجارت و سرمایهگذاری اسپانیا، تحت نظارت وزارت اقتصاد و تجارت این کشور فعالیت میکند و طی سالهای اخیر تلاش کرده با ایجاد زیرساختهای حمایتی، اسپانیا را به یکی از قطبهای نوآوری و استارتاپی اروپا تبدیل کند.
دکتر طاهری با اشاره به اینکه برنامه «Rising UP in Spain» صرفاً یک حمایت مالی ساده نیست، اظهار داشت که این طرح در واقع نوعی سازوکار «فرود نرم» (Soft Landing) برای استارتاپهای خارجی محسوب میشود؛ به این معنا که کارآفرینان و تیمهای نوآور هنگام ورود به یک کشور جدید، با پیچیدگیهای حقوقی، اداری و ارتباطی کمتری مواجه شوند و بتوانند سریعتر وارد اکوسیستم اقتصادی، فناوری و سرمایهگذاری اسپانیا شوند.
وی افزود در قالب این برنامه، خدمات مختلفی از جمله مشاورههای حقوقی و اداری، کمک در ثبت شرکت، تسهیل امور مالیاتی و اقامتی، منتورینگ تخصصی، آموزشهای حرفهای، شبکهسازی با سرمایهگذاران و شتابدهندهها، حضور در رویدادهای نوآوری و همچنین اتصال به اکوسیستم فناوری و کسبوکار اسپانیا در اختیار استارتاپها قرار میگیرد.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا همچنین تأکید کرد که طی سالهای گذشته، اتاق مشترک تلاش کرده فرصتهای مرتبط با این برنامه را به فعالان ایرانی معرفی کند و آمادگی دارد از پروژهها و ایدههایی که ظرفیت حضور در این برنامه را داشته باشند، تا حد امکان حمایت کرده و زمینه ارتباط آنها با فرصتهای بینالمللی را فراهم سازد.
اسپانیا؛ یکی از بسترهای روبهرشد استارتاپی اروپا
دکتر حسین میرزامحمدحسینی، رئیس کمیته تحول دیجیتال و فناوریهای نوین اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا، نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت شناخت دقیق مفاهیم «استارتاپ» و «کارآفرینی» اظهار داشت: بسیاری از فعالان این حوزه بدون توجه به تعاریف اولیه، اصول بنیادین و ماهیت واقعی کسبوکارهای نوآورانه وارد این مسیر میشوند و همین موضوع در ادامه میتواند موجب انحراف از اهداف اصلی و کاهش شانس موفقیت پروژهها شود.
وی با اشاره به اهمیت نگاه چندبعدی به اکوسیستم استارتاپی، تأکید کرد که توسعه کسبوکارهای نوآورانه صرفاً یک موضوع فناورانه نیست، بلکه ابعاد حقوقی، اقتصادی، مدیریتی، سرمایهگذاری و حتی فرهنگی نیز در موفقیت یا شکست استارتاپها نقش تعیینکننده دارند.
دکتر میرزامحمدحسینی در ادامه با اشاره به سیاستهای حمایتی دولت اسپانیا در حوزه نوآوری و اقتصاد دیجیتال، از مشوقهای موجود برای جذب استارتاپها، کارآفرینان و کسبوکارهای نوین سخن گفت و اظهار داشت که اسپانیا طی سالهای اخیر تلاش کرده با توسعه زیرساختهای فناوری، ایجاد اکوسیستمهای نوآوری، حمایت از شتابدهندهها و تسهیل فرآیندهای قانونی، به یکی از بسترهای مهم اروپایی برای رشد استارتاپهای پیشرو و زودبازده تبدیل شود.
وی همچنین به اهمیت شناخت حوزههای اولویتدار و مورد حمایت در اسپانیا اشاره کرد و از دانشجویان، شرکتها و فعالان حوزه فناوری خواست با مطالعه دقیقتر این ظرفیتها، حضور فعالتری در مسیر همکاریهای فناورانه و بینالمللی داشته باشند.
رئیس کمیته تحول دیجیتال و فناوریهای نوین اتاق مشترک در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد که آینده اقتصاد جهانی بیش از گذشته به سمت اقتصاد مبتنی بر نوآوری، هوش مصنوعی، فناوریهای نوین و کسبوکارهای دیجیتال حرکت میکند و کشورهایی که بتوانند در جذب ایدهها و نیروهای خلاق موفقتر عمل کنند، سهم بیشتری از اقتصاد آینده جهان خواهند داشت.
بررسی قوانین جدید استارتاپی در اسپانیا
در ادامه این نشست، آقای دکتر سبحانی، دبیر کمیته حقوقی اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا، به بررسی تخصصی قوانین و موانع حقوقی راهاندازی استارتاپها در اسپانیا پرداخت.
وی در ابتدای سخنان خود، به تشریح روند تغییرات قانونی در نظام مهاجرت و سرمایهگذاری اسپانیا اشاره کرد و توضیح داد که چگونه برخی سازوکارهای پیشین از جمله «گلدن ویزا» بهتدریج مورد بازنگری و محدودسازی قرار گرفته و در مقابل، مدلهای جدیدی مانند «ویزای نومد» (Digital Nomad Visa) با هدف جذب نیروهای متخصص، کارآفرینان، فعالان حوزه فناوری و کسبوکارهای نوآورانه مورد توجه دولت اسپانیا قرار گرفته است.
دکتر سبحانی با اشاره به سیاستهای جدید اسپانیا در حوزه اقتصاد دیجیتال و جذب استعدادهای بینالمللی، اظهار داشت که این اصلاحات با هدف پالایش و هدفمندتر کردن فرآیندهای مهاجرتی و اقتصادی انجام شده تا بستر مناسبتری برای ورود نیروهای متخصص، استارتاپها و کسبوکارهای مولد به اکوسیستم اقتصادی اسپانیا فراهم شود.
وی در ادامه، اصلاحات جدید قانونی مرتبط با فعالیت استارتاپها را تشریح کرد و توضیح داد که بخش قابل توجهی از موانع پیشین برای راهاندازی و توسعه کسبوکارهای نوآورانه کاهش یافته و اسپانیا امروز با هدف جذب نیروی انسانی متخصص، خلاق و مولد، سیاستهای حمایتی متعددی را در دستور کار قرار داده است.
دکتر سبحانی همچنین اعلام کرد متن مواد قانونی، اصلاحات و الحاقات مرتبط با این حوزه، برای استفاده علاقهمندان از طریق سایت منتشر خواهد شد.
همچنین دکتر سامان عبدالهی، رئیس دانشکده علوم انسانی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شهریار، در بخشی از این نشست با اشاره به اهمیت نقش علوم انسانی در توسعه اکوسیستمهای نوآوری و کارآفرینی، اظهار داشت که موفقیت استارتاپها صرفاً به فناوری و سرمایه وابسته نیست، بلکه عوامل انسانی، فرهنگی، اجتماعی و مهارتهای ارتباطی نیز نقش تعیینکنندهای در پایداری و رشد کسبوکارهای نوین دارند.
وی با تأکید بر ضرورت پیوند میان علوم انسانی، مدیریت، حقوق و فناوری، خاطرنشان کرد که دانشگاهها باید علاوه بر آموزشهای تخصصی، بستر مناسبی برای پرورش تفکر خلاق، کار تیمی، مسئولیتپذیری اجتماعی و مهارتهای حل مسئله در میان دانشجویان فراهم کنند.
دکتر عبدالهی همچنین توسعه تعاملات علمی و بینالمللی را فرصتی ارزشمند برای آشنایی دانشجویان و پژوهشگران با تجربههای موفق جهانی دانست و ابراز امیدواری کرد همکاریهای مشترک میان دانشگاه و اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا بتواند زمینه حضور مؤثرتر جوانان ایرانی در فضای نوآوری و کسبوکارهای بینالمللی را فراهم سازد.
تأکید بر تدوین تفاهمنامه و آغاز اقدامات اجرایی
در بخش پایانی این وبینار، دکتر بهاروند بار دیگر از توجه اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا به حوزه نوآوری، کارآفرینی و همکاریهای علمی و اقتصادی تقدیر کرد و ابراز امیدواری نمود اقدامات اجرایی و برنامههای مشترک هرچه سریعتر آغاز شود.
همچنین دکتر طاهری از دکتر سبحانی و همکاران ایشان درخواست کرد پیشنویس تفاهمنامه همکاری میان دانشگاه و اتاق مشترک تهیه شود و از مسئولان فنی سایت اتاق مشترک نیز خواست زیرساختهای لازم برای ثبت، دریافت و بررسی پروژههای استارتاپی را فراهم کنند.
این نشست در فضایی تخصصی، تعاملی و مثبت برگزار شد و شرکتکنندگان، برگزاری چنین برنامههایی را گامی مؤثر در مسیر توسعه همکاریهای علمی، فناورانه و اقتصادی میان ایران و اسپانیا ارزیابی کردند.
مشروح مباحث، تحلیلها و مطالب تخصصی و حقوقی مطرحشده در این نشست، با جزئیات بیشتر در شماره بعدی مجله اتاق مشترک بازرگانی ایران و اسپانیا «میرادا» منتشر خواهد شد.
دبیرخانه اتاق مشترک
